Alimenty na dziecko
Obowiązek alimentacyjny rodziców względem dziecka
Z posiadaniem potomstwa w sposób naturalny zdaje się być powiązana dbałość o potrzeby dziecka, o jego prawidłowy rozwój, wychowanie, edukację, a z tym z kolei wiąże się konieczność przeznaczania środków utrzymania na zaspokajanie tych potrzeb. Konieczność ta, choć co do zasady nie wymaga pogłębionej analizy, czy też nie budzi sprzeciwu rodziców z moralnego punktu widzenia, jest również uregulowanym przez prawo obowiązkiem.
Obowiązek dostarczania środków utrzymania, wychowania to tzw. obowiązek alimentacyjny. Zgodnie z obowiązującymi przepisami rodzice są obowiązani do świadczeń alimentacyjnych względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie, chyba że dochody z majątku dziecka wystarczają na pokrycie kosztów jego utrzymania i wychowania. Powyższe oznacza, iż dla obowiązku alimentacyjnego nie ma znaczenia osiągnięcie przez dziecko pełnoletności. Młody człowiek, który dopiero rozpoczyna swoje życie, a nie może własnymi siłami zdobyć środków utrzymania np. kontynuuje naukę, również ma prawo otrzymywać wsparcie od rodziców. Oznacza to, że obowiązek alimentacyjny rodziców nie kończy się z chwilą ukończenia przez dziecko pełnoletności. Alimenty na pełnoletnie dziecko również przysługują. Oczywiście każdą sytuację należy rozpatrywać z osobna, nie zawsze bowiem kontynuowanie nauki uniemożliwia zarobkowanie i na odwrót. To możliwość samodzielnego utrzymania się dziecka warunkuje obowiązek alimentacyjny.
Choć alimenty kojarzą się zazwyczaj z przekazywaniem pieniędzy, to wykonanie obowiązku alimentacyjnego rodziców względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie może polegać w całości lub w części na osobistych staraniach o utrzymanie lub o wychowanie dziecka. W takim wypadku świadczenie alimentacyjne drugiego polega na pokrywaniu w całości lub w części kosztów utrzymania lub wychowania dziecka.
Rodzice mogą uchylić się od świadczeń alimentacyjnych względem dziecka pełnoletniego, jeżeli są one połączone z nadmiernym dla nich uszczerbkiem lub jeżeli dziecko nie dokłada starań w celu uzyskania możności samodzielnego utrzymania się.
W takim przypadku mówimy o tzw. uchyleniu obowiązku alimentacyjnego.
Obowiązek dostarczania środków utrzymania, wychowania to tzw. obowiązek alimentacyjny. Zgodnie z obowiązującymi przepisami rodzice są obowiązani do świadczeń alimentacyjnych względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie, chyba że dochody z majątku dziecka wystarczają na pokrycie kosztów jego utrzymania i wychowania. Powyższe oznacza, iż dla obowiązku alimentacyjnego nie ma znaczenia osiągnięcie przez dziecko pełnoletności. Młody człowiek, który dopiero rozpoczyna swoje życie, a nie może własnymi siłami zdobyć środków utrzymania np. kontynuuje naukę, również ma prawo otrzymywać wsparcie od rodziców. Oznacza to, że obowiązek alimentacyjny rodziców nie kończy się z chwilą ukończenia przez dziecko pełnoletności. Alimenty na pełnoletnie dziecko również przysługują. Oczywiście każdą sytuację należy rozpatrywać z osobna, nie zawsze bowiem kontynuowanie nauki uniemożliwia zarobkowanie i na odwrót. To możliwość samodzielnego utrzymania się dziecka warunkuje obowiązek alimentacyjny.
Choć alimenty kojarzą się zazwyczaj z przekazywaniem pieniędzy, to wykonanie obowiązku alimentacyjnego rodziców względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie może polegać w całości lub w części na osobistych staraniach o utrzymanie lub o wychowanie dziecka. W takim wypadku świadczenie alimentacyjne drugiego polega na pokrywaniu w całości lub w części kosztów utrzymania lub wychowania dziecka.
Rodzice mogą uchylić się od świadczeń alimentacyjnych względem dziecka pełnoletniego, jeżeli są one połączone z nadmiernym dla nich uszczerbkiem lub jeżeli dziecko nie dokłada starań w celu uzyskania możności samodzielnego utrzymania się.
W takim przypadku mówimy o tzw. uchyleniu obowiązku alimentacyjnego.
Kiedy domagać się alimentów?
Jeśli rodzic nie chce łożyć na dziecko, a często zdarza się tak w przypadku rozstań, rozwodów lub znajomości, które z założenia nie były nastawione na związek (krótkie znajomości zakończone powiciem potomstwa), istnieje możliwość sądowego uregulowania tych kwestii.
Gdzie złożyć pozew o alimenty?
W celu otrzymania alimentów na dziecko należy złożyć pozew do sądu rejonowego właściwego ze względu na miejsce zamieszkania pozwanego (zobowiązanego do alimentacji), ale możliwe jest także złożenie pozwu do sądu rejonowego właściwego ze względu na miejsce zamieszkania dziecka. Dziecko niepełnoletnie jest reprezentowane przez przedstawiciela ustawowego, najczęściej drugiego rodzica.
Dziecko pełnoletnie występuje samodzielnie we własnym imieniu. Osoba pełnoletnia, jak i przedstawiciel ustawowy małoletniego mogą ustanowić pełnomocnika np. adwokata lub radcę prawnego.
Dziecko pełnoletnie występuje samodzielnie we własnym imieniu. Osoba pełnoletnia, jak i przedstawiciel ustawowy małoletniego mogą ustanowić pełnomocnika np. adwokata lub radcę prawnego.
Jak obliczyć kwotę alimentów?
Wysokość alimentów zasądzanych przez sądy zależy od dwóch okoliczności, tj. usprawiedliwionych potrzeb dziecka oraz możliwości zarobkowych i majątkowych rodzica.
Usprawiedliwione potrzeby dziecka rozpatrywane są głównie przy uwzględnieniu wieku dziecka i jego stanu zdrowia, ale nie bez znaczenia pozostają też jego zainteresowania, czy uzdolnienia. Dziecko ma również prawo do życia na takim samym poziomie jak rodzice.
Możliwości zarobkowe i majątkowe rodzica oceniane są z punktu widzenia stanu majątkowego czyli nie tylko jego zarobku ale również zgromadzonego majątku tj. nieruchomości, samochodów, oszczędności, a także jego wieku, zdrowia, wykształcenia i doświadczenia zawodowego. Bada się również comiesięczne wydatki.
Alimenty służą zaspokajaniu bieżących potrzeb dziecka. Oznacza to, że nie wlicza się do kosztów utrzymania dziecka, kosztów potencjalnych i przyszłych.
Koszty utrzymania dziecka należy przed sądem udowodnić, czy to fakturami, rachunkami, umowami np. na zajęcia dodatkowe, zaświadczeniami np. co do stanu zdrowia dziecka, potwierdzeniami płatności, zeznaniami świadków, czy też paragonami, choć w przypadku tych ostatnich sądy mają różne praktyki i nie zawsze paragony uważają za dowód w sprawie.
Przy wyliczaniu kosztów utrzymania dziecka, bierze się pod uwagę koszty związane w szczególności z wydatkami na:
Usprawiedliwione potrzeby dziecka rozpatrywane są głównie przy uwzględnieniu wieku dziecka i jego stanu zdrowia, ale nie bez znaczenia pozostają też jego zainteresowania, czy uzdolnienia. Dziecko ma również prawo do życia na takim samym poziomie jak rodzice.
Możliwości zarobkowe i majątkowe rodzica oceniane są z punktu widzenia stanu majątkowego czyli nie tylko jego zarobku ale również zgromadzonego majątku tj. nieruchomości, samochodów, oszczędności, a także jego wieku, zdrowia, wykształcenia i doświadczenia zawodowego. Bada się również comiesięczne wydatki.
Alimenty służą zaspokajaniu bieżących potrzeb dziecka. Oznacza to, że nie wlicza się do kosztów utrzymania dziecka, kosztów potencjalnych i przyszłych.
Koszty utrzymania dziecka należy przed sądem udowodnić, czy to fakturami, rachunkami, umowami np. na zajęcia dodatkowe, zaświadczeniami np. co do stanu zdrowia dziecka, potwierdzeniami płatności, zeznaniami świadków, czy też paragonami, choć w przypadku tych ostatnich sądy mają różne praktyki i nie zawsze paragony uważają za dowód w sprawie.
Przy wyliczaniu kosztów utrzymania dziecka, bierze się pod uwagę koszty związane w szczególności z wydatkami na:
- szkołę (np. wyprawka szkolna, zajęcia dodatkowe, korepetycje, wycieczki klasowe lub wyjścia do kina czy teatru, obiady, ubezpieczenie i wszelkie składkami);
- wyżywienie;
- zakup ubrań, obuwia;
mieszkanie (np. czynsz, opłaty za media – wodę, prąd, gaz, ogrzewanie, TV, internet, telefon, wywóz śmieci – kwota ta dzieli się na ilość osób zamieszkujących w lokalu);
- zakup środków higienicznych dla dziecka i środków czystości do domu;
- opieka zdrowotna oraz leczenie (np. pakiety zdrowotne, wizyty lekarskie, koszty wszystkich leków, suplementów, zabiegów, szczepień czy sprzętów, szczególnie gdy dziecko choruje przewlekle);
- koszty dojazdu do szkoły (karta miejsca, zwiększenie zużycia paliwa);
- wyjazdy wakacyjne, ferie oraz wyjazdy weekendowe,
- rekreacja np. rozrywka i kultura (koszt książek, gazet, płyt, gier komputerowych, zabawek czy wyjść do kina)
- wymiana artykułów elektronicznych, sprzętu sportowego, mebli wyposażenia pokoju lub mieszkania);
Powyższe pozwoli na wyliczenie miesięcznych kosztów utrzymania dziecka. Każdy z rodziców ma obowiązek partycypowania w tych kosztach, nie zawsze jednak jest tak że sąd koszty te podzieli pomiędzy rodzicami równo po połowie. Znaczenie ma nie tylko osobista piecza nad dzieckiem, ale też sytuacja finansowa rodzica z którym dziecko stale przebywa. Przykładowo dziecko mieszka z jednym z rodziców. Drugi rodzic widuje dziecko jeden weekend w miesiącu (3 dni). Pomiędzy rodzicami jest znaczna dysproporcja zarobków. W takiej sytuacji istnieje ryzyko obciążenia obowiązkiem alimentacyjnym w większym stopniu rodzica, z którym dziecko nie mieszka.
Dochodzenie roszczeń alimentacyjnych jest z mocy ustawy zwolnione od kosztów sądowych.